بررسی مدل‌ها و استراتژی‌های نوین تأمین مالی شرکت‌های تعاونی در اقتصاد ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای اقتصاد و عضو هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشجوی دکترای اقتصاد و عضو هیأت علمی مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی

3 کارشناس ارشد اقتصاد و پژوهشگر مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانیش

چکیده

هدف از مقاله حاضر پژوهشی از نوع میدانی است که زمینه‌های به‏کارگیری مدل‌های سازمانی و استراتژی‌های نوین تأمین مالی را در تعاونی‌های ایران بررسی می‏کند. برای این منظور پرسشنامه‌ای طراحی شد و  نظرات 31 نفر از خبرگان بخش تعاون مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج این پژوهش  نشان داد که مدل سازمانی تعاونی‌ سنتی در تأمین مالی تعاونی‌ها در ایران مؤثر نیست و سایر مدل‌های سازمانی تعاونی مانند سرمایه‌گذاری نسبی، عضو- سرمایه ‏گذار، نسل جدید، تعاونی با واحدهای مستقل دارای سرمایه در حال افزایش، سهامی- سرمایه‏گذار و تبدیل شدن به شرکت سرمایه‏محور، در تأمین مالی تعاونی‌ها در ایران مؤثر هستند.
همچنین براساس نظر خبرگان در استراتژی تأمین مالی سنتی، روش‌های تأمین مالی از طریق بانک و سایر نهادهای مالی، سهام اعضا، سرمایه سهام تخصیص نیافته ذخایر و استقراض از نهادهای وام دهنده تخصصی در تأمین مالی تعاونی‌ها در ایران مؤثر هستند. در استراتژی تأمین مالی حمایتی، روش‌های تأمین مالی از طریق برنامه سرمایه پایه، اوراق ظرفیت، طرح‌های اجباری مشارکت در سهام، ذخیره مازاد برگشتی، انتشار سهام جایزه ورأی سود، وجوه بازنشستگی اعضا، واحدهای مشارکتی، برنامه‌های سرمایه چرخشی و وام‌های چرخشی، در تأمین مالی تعاونی‌ها در ایران مؤثر هستند و در نهایت، در استراتژی تأمین مالی مستقیم، روش‌های تأمین مالی از طریق واحدهای تجهیز سرمایه تعاونی، سرمایه‏گذاری مستقیم، بازار مستثنا، سند تعهد، سهام سرمایه‏ گذاری/ گواهی‌نامه (صدور سهام ممتاز)، سهام ممتاز قابل بازخرید، اوراق قرضه محلی، طرح‏های سهام کارکنان، عایدات حاصل از مبادله با افراد غیرعضو و درصدی از کل سهام در تأمین مالی تعاونی‌ها در ایران مؤثر هستند.

کلیدواژه‌ها


اداره کل توسعه تعاونی‏های مالزی (زمستان 1383)، مشکلات تأمین مالی رشد تعاونی‌ها در مالزی(2002)، فصلنامه همیار، ‌سال ششم، ‌شماره 24.
رفیع‌پور، فرامرز (1382)، تکنیک‌های خاص تحقیق در علوم اجتماعی، شرکت سهامی انتشار.
سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی.
قانون اصلاح موادی از قانون برنامه چهارم توسعه و اجزای سیاست‌های کلی اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسی، مصوب سال 1387.
قانون تعاون، مصوب سال 1377.
یودین،‌سامی و آلیکارث اسلامی (تابستان 1381)، تعاونی‏ها و دولت‏ها: تجربه هندوستان،‌ فصلنامه همیار، ‌سال چهارم، ‌شماره14.
Agricultural Co-ops Capitalization: Issues and Challenges: Strategies for the Future, Final Report, Corporate Finance, November 29, 2002.
Canadian Agricultural Co-ops Capitalization: Issues and Challenges: Strategies for the Future, Final Report, Corporate Finance, November 29, 2002.
Capital Formation in Agricultural Cooperatives, Report of the COPAC International Technical Meeting, Rome, 8-10 November 1995.
Chaddad, Fabio and Michael cook (2004), Understanding new Cooperative Models: an Ownership Rights Topology of Co-operative Models, R. Agr.Econ. 26.
Chaddad, Fabio R. and Michael L. Cook (2003) The Emergence of Non-Traditional Cooperative Structures: Public and Private Policy Issues, Kansas City, Missouri.
Financing for Cooperatives, United State Department of Agriculture, Final Report – September 29, 2004.
German Cooperative and Raiffeisen Confederation, www.dgrv.de/en/home.html, 2004.
Jarka Chloupková, European Cooperative Movement – Background and common denominators, The Royal Veterinary and Agricultural University Department of Economics and Natural Resources,2002.
Malaysia Official Yearbook 2004. Kuala Lumpur: Department of Information Services Malaysia. (English and Malay).
Peet van Zyl, The Co-operative Movement in South Africa: Its Nature, Current Trends and New Applications, http://www.y2klaw.co.za.
Shaffer, Jack (1999) Historical Dictionary of the Cooperative Movement, the Scarecrow Press, Inc. Lanham, Md., & London.
Rajesh Agarwal, K.V. Raju, K. Prathap Reddy, R. Srinivasan and M.S. Sriram (1994), Successful Capital Formation Strategies for Agricultural Cooperatives in India. Institute of Rural Management, Anand (IRMA).
Von Pischke, J.D. and John G. Rouse (2004), New strategies for mobilizing capital in agricultural cooperatives, Food and Agriculture Organization of the United Nations, Rome.
Zimmerer W. Thomas and Scarboroagh, Norman (1996), Enterpreneurship and the New Venture Formation prentice Hall Internetional Edition.
Application, No.34.