سمیرا اجتهادی؛ هاشم زارع؛ مهرزاد ابراهیمی؛ محمدعلی ابوترابی
چکیده
این پژوهش، با هدف تبیین پیوندهای واقعی-خزانهای، به شناسایی تعیینکنندههای کلان اقتصادی کسری خزانهای دولت در ایران طی سالهای 1972 تا 2020 (1399-1351) با استفاده از روش حداقل مربعات معمولی پویا (DOLS) میپردازد. یافتهها نشان میدهند که رشد اقتصادی، تورم، تمرکزگرایی، اندازه دولت بر حسب کارآیی و جمعیت نسبی در سن کار اثر مثبت بر کسری ...
بیشتر
این پژوهش، با هدف تبیین پیوندهای واقعی-خزانهای، به شناسایی تعیینکنندههای کلان اقتصادی کسری خزانهای دولت در ایران طی سالهای 1972 تا 2020 (1399-1351) با استفاده از روش حداقل مربعات معمولی پویا (DOLS) میپردازد. یافتهها نشان میدهند که رشد اقتصادی، تورم، تمرکزگرایی، اندازه دولت بر حسب کارآیی و جمعیت نسبی در سن کار اثر مثبت بر کسری بودجه عملیاتی در ایران داشته و بر خلاف آن، باز بودن تجاری اثر منفی داشته است. فهم مشترک در دانش اقتصاد مبنی بر اثر مثبت کسری بودجه بر تورم (بهدلیل تأمین مالی آن از طریق چاپ پول)، در کنار یافته کلیدی این پژوهش مبنی بر اثر مثبت تورم بر کسری بودجه عملیاتی، گویای استقرار یک «دور نامبارک خودافزا» در اقتصاد ایران است. بر این اساس، به منظور کاهش نامتوازنیهای خزانهای، دلالت سیاستی کلی این پژوهش در حمایت از «پایبندی سخت» حاکمیت به انضباط بودجهای در پیوند با طراحی و پیادهسازی یک استراتژی رشد اقتصادی بر پایه ایجاد تغییرات تکنولوژیکی «سرمایهانسانیبر»، اقتصادی بازتر، تمرکززدایی خزانهای بیشتر، حداقل کردن برونرانی دولت و پرهیز از ایجاد انحرافهای قیمتی در بازارهای عوامل تولید، پیروی بخش عمومی از قیمتهای نسبی بازار آزاد، و شاخصسازی کامل و صریح در هر دو جانب درآمدها و هزینههای خزانهای است.
فرزانه احمدیان یزدی؛ محمدعلی ابوترابی
چکیده
توسعه مالی یکی از کلیدیترین عوامل اثرگذار بر رشد و توسعه اقتصادی است. این موضوع -به طور خاص- در کشورهای در حال توسعه غنی از منابع طبیعی دارای اهمیت بیشتری است، زیرا چنانچه این کشورها به سطوح بالای توسعهیافتگی مالی دست پیدا کنند، میتوانند با بهرهگیری مثبت از این منابع به رشد و توسعه پایدار دست پیدا کنند. نظر به اهمیت این موضوع، ...
بیشتر
توسعه مالی یکی از کلیدیترین عوامل اثرگذار بر رشد و توسعه اقتصادی است. این موضوع -به طور خاص- در کشورهای در حال توسعه غنی از منابع طبیعی دارای اهمیت بیشتری است، زیرا چنانچه این کشورها به سطوح بالای توسعهیافتگی مالی دست پیدا کنند، میتوانند با بهرهگیری مثبت از این منابع به رشد و توسعه پایدار دست پیدا کنند. نظر به اهمیت این موضوع، در این مقاله به بررسی نحوه اثرگذاری شاخص توسعه مالی بخش بانکی بر چگونگی اثرگذاری رانت منابع طبیعی بر سرمایه خارجی در ایران طی دوره 1970-2014 پرداخته شده است. نتایج برآوردکننده ARDL، نشان میدهد که رانت منابع هم در کوتاهمدت و هم در بلندمدت دارای اثرگذاری مثبت بر سرمایه خارجی کشور بوده است. همچنین نتایج رگرسیون ARDL غلتان برای شاخص چندبعدی توسعه مالی گویای آن است که توسعه مالی هم در کوتاهمدت و هم در بلندمدت نتوانسته پتانسیل بالقوه خود را در راستای افزایش اثرگذاری مثبت این درآمدها بر انباشت سرمایه خارجی بروز دهد. نتایج در مورد شاخصهای تکبعدی توسعه مالی نیز حاکی از آن است که برخی از ابعاد توسعه مالی در کوتاهمدت توانستهاند اثرگذاری مثبت رانت منابع بر انباشت سرمایه خارجی را افزایش دهند. هر چند که در بلندمدت اثرات بهبوددهنده برای هیچ کدام مشاهده نشده است. به نظر میرسد، عدم توجه به کانالهای توسعه مالی مانند آزادسازی مالی خارجی و همچنین سرکوبهای مالی طی دورههای متمادی عامل اصلی بروز این پدیده در ایران بوده است.