رویکرد نهادی به توسعه و دلالت‌های آن برای ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 هیئت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی

2 کارشناس ارشد اقتصاد و پژوهشگر اقتصاد

چکیده

بررسیها نشان میدهد علاوه بر تفاوت عمده میان اقتصاد نهادی قدیم و جدید، اقتصاد نهادی جدید نیز کلیت واحدی نیست. همچنین تفاوتهای مهمی در زمینه فروض، روش مطالعه و موضوع مطالعه میان اقتصادی نهادی جدید و اقتصاد نئوکلاسیک وجود دارد. در مجموع رویکرد نهادی باعث تحولی عمده در تبیین و توصیههای سیاستی در زمینه مسائل توسعه شده است. از جمله این تحولات میتوان به تاکید این رویکرد بر اهمیت نهادها و قدرت غیررسمی و سازمان‌ها، اهمیت بنگاه، لزوم توجه به رویکرد بینرشتهای اشاره کرد. مقایسه رویکرد نهادی و نئوکلاسیکی در مورد رشد اقتصادی به عنوان مهمترین شاخص توسعه نشان میدهد که رویکرد نهادی دارای قدرت تبیین‌کنندگی بیشتری است و به توصیههای سیاستی متفاوتی میانجامد. مطالعات اخیرنهادی نشان میدهد ایجاد ساختار نهادی دموکراتیک و مشارکتی، بنیان رشد اقتصادی و لازمه اجرای سیاستهای اقتصادی درست است. هر چند در این میان باید به فقر و نابرابری نیز توجه ویژه کرد. بر این اساس، حرکت در جهت ساختاری دموکراتیک مهمترین اصلاح نهادی است که باید در ایران در دستور کار قرار گیرد. این اقدام تنها راهکار عملی کاهش نابرابری و رشد پایدار در کشور است.

کلیدواژه‌ها


 استیگلیتز، جوزف ای (1394)، بهای نابرابری: جامعه دو قطبی و نابرابر چگونه آینده ما را به خطر میافکند؟، ترجمه محمدرضا فرزین و یکتا اشرفی، انتشارات دانشگاه علامه.

بشیریه، حسین (1384)، گذار به دموکراسی، نشر نگاه معاصر، چاپ اول 1384.

 سریع القلم، محمود (1386)، فرهنگ سیاسی ایران، پژوهشکده تحقیقات فرهنگی و اجتماعی.

پیکتی، توماس (1393)، سرمایه در قرن بیست و یکم، اصلان قودجانی، انتشارات نقد فرهنگ.

 چاونس، برنارد (1390)، اقتصاد نهادی، ترجمه محمود متوسلی، علی نیکونسبتی، زهرا فرضی زاده، انتشارات دانشگاه تهران.

 عبادی، جعفر، محمود متوسلی و علی نیکونسبتی (1395)، توسعه و دموکراسی و دلالتهای آن برای ایران، انتشارات دانشگاه تهران.

 عجم‌اوغلو، دارون آسم و جمیز رابینسون (1393{2010})، «نقش نهادها در رشد و توسعه»، ترجمه شده در: نهادها و توسعه، ترجمه، محمود متوسلی، مصطفی سمیعی نسب، علی نیکونسبتی، انتشارات دانشگاه امام صادق.

وزارت صنعت، معدن و تجارت (1395)، برنامه راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت، ویرایش دوم.

یو، جونگ-سونگ (2012{1395})، «گذار از یک نظام دسترسی محدود به یک نظام دسترسی باز: مورد کره جنوبی»، منتشر شده در: داگلاس نورث، جان جوزف والیس، استیون بی وب، باری آر وینگاست، سیاست، اقتصاد و مسائل توسعه در سایه خشونت، ترجمه محسن میردامادی، محمد حسین نعیمی‌پور، انتشارات روزنه.

 

Acemoglu, D. and J. A. Robinsonm (2012), Why Nations Fail: The Origins of Power, Prosperity and Poverty, Profile Book.

Acemoglu, D., S. Johnson and J. A. Robinson (2005), “Institutions as the Fundamental Cause of Long-Run Growth”, in P. Aghionand and S. Durlauf, eds. Handbook of Economic Growth,  Elsevier.

Anthony, S. (2016), What Do You Really Mean by Business “Transformation”?, Harvard Business Review.

Boschini, A. J. Pettersson and J. Roine (2013), “The Resource Curse and its Potential Reversal”, World Development, Vol. 43, PP. 19–41.

 Coase, R. H. (2000), “The Acquisition of Fisher Body by General Motors”, Journal of Law and Economics, Vol. 43, PP. 15–31.

Coase, R. (1999a), “An Interview with Ronald Coase”, ISNIE Newsletter, Vol. 2, No. 1.

Coase, R. (1999 b), “The Task of the Society, Opening Address to the Annual Conference”, September 17, l999, ISNIE Newsletter, Vol. 2, No. 2

Coase. R. H. (1992), “The Institutional Structure of Prouduction”, American Economic Review, Vol. 82, No. 4, PP. 713-719

Coase, R. (1937), “The Nature of Firm”, Economica, New series, Vol. 4,No 16, PP. 386-405.

Collier, P. and A. Hoeffler (2009), “Testing the Neocon agenda: Democracy in Resource-Rich Societies”, European Economic Review, Vol. 53, PP. 293–308.

Deaton, A. (2013), Health, Wealth, and the Origins of Inequality, Princeton University Press.

Greif, A. (2006), Institutions and the Path to the Modern Economy: Lessons from Medieval Trade, Cambridge University Press.

Gorges, M. (2001), “New Institionalist Explations for Institutional Change :A Note for Caution”, Politics, 2.

Hall, P. and R. C. R. Taylor (1996), “Three New Institutionalisms”, Political Studies, Vol. XLIV, PP. 936–957.

Hollingsworth, J. R. (2000), “Doing Institutional Analysis Implications for the Study of Innovations”, Review of International Political Economy, Vol. 7, No 4 , PP. 595–644.

Geus, A. d. (1997), The Living Company, Harvard Business School Press.

Jong, E. D. (2011), “Culture, Institutions and Economic Growth”, Journal of Institutional Economics, Vol.7, No 4, 523–527.

Karl, T. (2007), “The Political Challenges of Escaping the Resource Curse”, in Macartan Humphreys, Jeffrey Sachs, Joseph Stiglitz, eds., Escaping the Resource Curse: Optimal Strategies and Best Practices for Oil and Gas Exporting Developing, Columbia University Press.

Keefer, P. and S. Knack (1997),”Why Don't Poor Countries Catch Up? A Cross -National Test of Institutional Explanation”, Economic Inquiry, Vol. 35, No3, PP. 590-602.

Kingston, C. and G. Caballero (2009), “Comparing Theories of Institutional Change”, Journal of Institutional Economics, Vol. 5, No. 2, PP. 151–180.

Klein, p. G. (1999), New Institutional Economics, in :Encyclopedia of Law and Economic, Edited by Boudewijn and Grrit De Geest, Edward Elgar.

Knak, S. and, P. Keefer (1995), “Institutions and Economics performance: Cross-Country Tests Using Alternative Institutional Measueres”, Economics and politics, Vol. 7.

 Lucas, R. E. (1988), “On the Mechanics of Economic Development”, Journal of Monetary Economics, Vol.22,P 3-42

Menard, C. and M. M. Shirley (2010), “The Contribution of Douglass North to New Institutional Economics”, presentation at “The Legacy and Work of Douglass C. North: Understanding Institutions and Development Economics”, a conference at the Center for New Institutional Social Science, Washington University in St. Louis, November 4-5, 2010.

Nelson, R. R. (2008), “What Enables Rapid Economic Progress: What are The Needed Institutions?”, Research Policy, Vol. 37,PP. 1-11.

 

North, D. C. (2005), Understanding the Process of Economic Change, Pricton University Press.

North. D. C. (1994), “Economic Performance Through Time”, The American Economic Review, Vol. 84, No. 3.

North. D. C. (1990), Institutions, Institutional Change and Economic Performance, Cambridge University Press.

North.Douglassc,Denzau.Arthr.T (1994), “Shared Mental Models: Ideologies and Institutions”, Kyklos, Vol. 94. No 1, PP. 3-31

North. D. C., J. J. Wallis, S. B. Weeb, and B. R. Weingast (2012), “Limited Access Order: An Introduction to the Conceptual Framework”, in: In the Shadow of Violence: Politics, Economics, and problems of Development, Cambridge university Press.

North. D. C., J. J. Wallis, and B. R. Weingast (2009a), Violence and Social Orders: A Conceptual Framework for Interpreting Recorded Human History, Cambridge University Press.

North. D. C., J. J. Wallis, and B. R. Weingast (2009b), “Violence and the Rise of Open-access Orders”, Journal of Democracy, Vol. 20, No 1, PP55-68.

OECD (2014), United States Tackling High Inequalities Creating Opportunities for All, OECD

Ostrom, E. l. (2007), “Challenges and Growth: The Development of the Interdisciplinary Field of Institutional Analysis”, Journal of Institutional Economics , Vol. 3, No.3, PP. 240.

Richter, R. (2015), Essays on New Institutional Economics, Springer.

Ros, J. (2013), Rethinking Economic Development, Growth and Institutions, Oxford University Press.

Rutherford, M. (2001), “Institutional Economics: Then and Now”,The Journal of Economic Perspectives, Vol.15 No.3.

Rodrik, D. (2007), One Economics, Many Recipes: Globalization, Institutions, and Economic Growth, Princeton University Press.

Schumpeter, J. A. (1943), Capitalism, Socialism, Democracy, Rutledge.

Shirley, M. M. (2008), “Institutions and Development, in Claude Menard, Mary M. Shirley”, Handbook of New Institutional Economics, Springer, Netherlands, PP611-638.

 Solow. R. M. ( 1956), “A Contribution to the Theory of Economic Growth” The Quarterly Journal of Economics, Vol. 70, No. 1, ,PP. 65-94.

Torvik, R. (2009), “Why do Some Resource-abundant Countries Succeed while others do not?”, Oxford Review of Economic Policy, Vol. 25, No 2, PP.241–256.

Torfing, J. (2001), “Path-Dependent Danish welfare Reforms:The Contribution of New Institutionalism to Understanding Evolutionary Change”, Scandinavian political studies, 24 (4).

Vandenberg, PP. (2002), “North's Institutionalism and the Prospect of Combining Theoretical Approaches”, Cambridge Journal of Economics, Vol. 26, No 2.

Veblen, T. (1989), “Why is Economics not an Evolutionary Science?”, The Quarterly Journal of Economics, Vol. 12, No. 4 , PP. 373-397.

World Bank (2005), Economic Growth in the 1990s Learning from a Decade of Reform, Washington, DC: The World Bank.

 Williamson, O. (2005), “Transaction Cost Economics”, in: C. Menard and M. M. Shirley (eds), Handbook of New Institutional Economics, Springer.

 Williamson, O. (2002), “The Theory of the Firm as Governance Structure: From Choice to Contract”, The Journal of Economic Perspectives, Vol. 16, No. 3 ,PP. 171-195.

 Williamson, O. (2000), “The New Institutional Economics: Taking Stock, Looking Ahead”, Journal of Economic literature, Vol. 38, No. 2.

 World Bank (2005), Economic Growth in the 1990s Learning from a Decade of Reform, Washington, DC: The World Bank.